Ý thức, lòng tự trọng và kỷ luật của người Nhật được nhìn thấy qua trận động đất vừa rồi

Thanh Thảo & Đoàn Duy

- Ý thức, lòng tự trọng và kỷ luật của người Nhật được nhìn thấy qua trận động đất vừa rồi.

Có thể nói Nhật Bản là xứ sở của động đất và sóng thần (tsunami), động đất cấp hai, cấp ba (richter) xảy ra gần như cơm bữa, từ cấp 5 trở lên là dễ có thêm sóng thần xuất hiện. Ai cũng sợ hai thiên tai này, nhưng có điều hơi kỳ, khó nói là nếu vài ba tháng trở lên mà không thấy động đất thì hơi lo vì sợ ông Trời nổi giận làm một trận lớn thì chết. Ngày xưa, Nhật cũng đã hứng chịu nhiều trận động đất lớn, mỗi trận cướp đi cả mấy vạn sinh mạng. Sách vỡ, tài liệu có ghi lại khá đầy đủ, nhưng chỉ viết rằng động đất lớn lắm chứ không cụ thể là chấn động ở cấp mấy, mãi đến thời Minh Trị năm thứ 17 (1884), Nhật mới mới bắt đầu thiết lập được hệ thống đo chấn động. Từ khi có hệ thống này thì cuộc động đất vào ngày 11/03/2011 vừa rồi được coi là lớn nhất trong hơn 127 năm qua với nguồn chấn động 8,9 richter nằm ngoài khơi vùng đông bắc, cách đất liền khoảng 130 km. Tỉnh Miyagi với thành phố Sendai (cách Tokyo chừng 351 km) là nơi bị động đất và sóng thần tàn phá nặng nhất.

Những thiệt hại về nhân mạng và tài sản ngay lúc động đất và sóng thần (tsunami) xảy ra thì đành bó tay cam chịu, nhưng nếu người Nhật không có ý thức, lòng tự trọng và kỷ luật thì chắc chắn thiệt hại sẽ còn cao hơn nhiều, không ai lường được.Tại các thành phố lớn, khi động đất đang xảy người ta thấy các cầu thang của những tòa nhà cao tầng từng đoàn người nối đuôi nhau đi xuống, nhưng không ai xô đẩy ai để dành đường chạy trước cho dù ai nấy mặt mày xanh như tàu lá chuối, sợ muốn đứng tim. Trong cảnh ngỗn ngang vì nhà cửa sụp đổ, nhiều đám cháy xảy ra, hết khu phố này đến khu phố khác lần lượt bị mất điện thế mà không xảy ra một vụ trộm cướp nào cả nên cảnh sát không phải mất công đối phó để dồn nổ lực cứu giúp những người bị thương, hướng dẫn mọi người đến nơi được coi là an toàn mà tránh nạn. Tại sao không có nạn trộm cắp, cướp bóc, hôi của trong thảm họa vừa qua ở Nhật ?, là câu hỏi mà nhà phân tích Ed West của tờ Daily Telegraph phát hành ở Anh đặt ra và tự trả lời rằng ’’Tinh thần đoàn kết của người Nhật thật mạnh mẽ, sức mạnh của xã hội Nhật có lẽ gây ấn tượng còn hơn sức mạnh công nghệ của họ’’.

Còn Tổng biên tập báo Bangkok Post thì nói rằng ’’Chúng ta đã thấy nhiều lần về cảnh hôi của, cướp giật và bạo lực ở nhiều nước sau một thảm họa thiên nhiên, nhưng chuyện này không xảy ra ở Nhật vì sự ý thức, lòng tự trọng và kỷ luật của người Nhật quá cao.

Giáo sư Gregory Pflugfelder, nghiên cứu và giảng dạy về văn hó Nhật Bản tại đại học Columbia (Hoa Kỳ), có mặt tại Tokyo lúc xảy ra thảm họa nói với đài CNN rằng hiện tượng những dòng người xếp hàng trật tự tại các ga tàu điện đã đóng cửa nhiều giờ do thảm họa chỉ thấy ở Nhật vì nó có cội rễ từ nền văn hóa của nước này, mỗi người Nhật đều cảm thấy mình có trách nhiệm đối với xã hội, nền tản văn hóa Nhật được xoay quanh một tinh thần cộng dồng cao độ, có vẽ như được phát huy còn tốt hơn ngay cả khi có thảm họa. Vị giáo sư này còn nói thêm rằng ’’Hôi của trong khi thảm họa xảy ra đơn giản là không xảy ra ở Nhật Bản, tôi còn không chắc trong ngôn ngữ Nhật Bản có một từ để mô tả chính xác về hành động này.

Trở lại với đề tài thì khi động đất xảy ra Quốc hội Nhật đang họp, đảng cầm quyền và các đảng đối lập tranh cãi nhau rất quyết liệt, nhất quyết không nhân nhượng nhau, nhưng khi nghe báo cáo sơ khởi về thiệt hại do động đất và sóng thần gây nên thì tất cả đều xếp mọi chuyện lại để dốc lòng lo cứu trợ cho dân. Chủ tịch đảng Tự Do, một đảng đối lập lớn nhất, đề nghị ngưng họp một tuần để chính phủ chuyên tâm lo cho các nạn nhân và cam kết sẽ hiệp tác đến cùng với chính quyền trong tất cả mọi công tác cứu trợ. Tất cả hệ thống giao thông ở các thành phố lớn bị động đất đều ngưng hoạt động, hầu hết những người đi làm, đi công chuyện không có phương tiện về nhà, chính quyền trưng dụng ngay các trường trung học công lập làm chổ trú qua đêm cho bất kỳ ai cần đến rồi thông báo trên đài cho mọi người biết, yêu cầu những ai ở xa không nên về nhà vì rất nguy hiểm. Những nơi tạm trú qua đêm được nhân viên tòa hành chánh địa phương đem mền, đem gối, cơm vắt, nước uống đến phân phát. Có nơi đồ phân phát thiếu vì số người tạm trú quá đông, nhưng không có chuyện dành dựt nhau, trật tự vô cùng, người nhận được chia sẽ cho người không nhận được. Chổ tập trung nhiều người nhất vẫn là các nhà ga vì ai cũng muốn khi xe điện chạy lại là leo lên để về nhà ngay, đông nghẹt người mà chẳng hề có lộn xộn, mọi người nhường nhịn nhau tối đa, nhân viên nhà ga và cảnh sát làm tất cả những gì có thể làm được để giúp cho tất cả. Bộ trưởng Phủ Thủ tướng, kiêm phát ngôn viên chính phủ cứ hai tiếng một lần lên đài báo cáo tình hình, trấn an người dân và cũng không quên xin lỗi về những gì mà chính phủ thiếu sót hay chậm trể trong việc cứu trợ ngay thời điểm này.

Chính phủ Nhật tất bật lo cho dân như thế vậy mà còn phải lên tiếng xin lỗi vì cảm thấy vẫn còn nhiều thiếu sót. Trong khi tại Việt Nam vào năm 2008, miền Bắc bị trận lụt lịch sử, nhà nước CSVN chẳng ra tay cứu giúp bao nhiêu lại còn trách dân dạo này quá ỉ lại vào nhà nước (lời phát ngôn của ông Phan Quang Nghị, Bí thư Thành ủy Hà Nội). Còn trong vụ xã đập thủy điện A Vương ở Quảng Nam năm 2009 làm chết dân thì ông Phó Thủ tướng Hoàng Trung Hải không những lên tiếng phủ nhận mà còn chê trách nhận thức của người dân là thấp kém, không cảnh giác bão lũ vì sự biến đổi không có quy luật của khí hậu bão lũ. Một hai ngày sau, nhiều cửa hàng và siêu thị tại những nơi bị thiệt hại nặng đã mở cửa lại nhưng trong tình trạng thiếu hàng trầm trọng mà người mua thì sắp hàng dài dài, nước uống, bánh mì, thức ăn nhanh là những mặt hàng khan hiếm nhất nên mỗi người chỉ được mua một lít nước, bánh mì, cơm vắt, mỗi thứ một cái. Mọi người đều chấp hành theo lời yêu cầu của các cửa tiệm chẳng ai lên tiếng phàn nàn, đặc biệt không một con buôn nào lợi dụng tình trạng này để tăng giá, nhiều cửa hàng tiện lợi còn vui vẽ bán thiếu cho những khách không hề quen mặt vì biết rằng khi đi lánh nạn họ không đem theo được một đồng nào cả. Những người mua thiếu khi gặp lại thân nhân là đem tiền đến trả ngay, chẳng cửa hàng nào thất thu về chuyện bán thiếu.

Trong khi tự vệ đội, cảnh sát, nhân viên cứu hỏa và nhiều tổ chức thiện nguyện đương đầu với hiểm nguy để đi cứu người bị nhà cửa đè thì chính phủ Nhật phải lo đối phó với nguy cơ nổ 4 lò hạt nhân ở nhà máy phát điện nguyên tử Fukushima, cách Tokyo khoảng 200 km. Ngoài việc tìm cách cứu chửa cho khỏi nổ, chính phủ Nhật đã ra lịnh cho cư dân ở cách nhà máy phát điện từ 50 mét đến 20 km phải sơ tán để tránh phóng xạ, còn cách 30 km thì phải chuẩn bị.

Việt Nam cách Nhật Bản chừng 3600 km thế mà ngày 14 tháng 3 vừa qua báo chí ở trong nước loan tin cho hay Viện năng lượng nguyên tử Việt Nam yêu cầu các cơ sở đo mức độ phóng xạ trong môi trường. Cũng đo, cũng đạt rồi báo cáo cho hay đến nay không hề có một sự bất thường nào về phóng xạ tại hai trạm đo. Đây là một màn dương oai diệu võ để lòe thiên hạ vì vào ngày 14 tháng 3 nhà máy nguyên tử Fukushima chỉ mới bị rò rĩ một lượng phóng xạ rất nhỏ chưa đáng kể, ngay những cư dân ở cách nhà máy phát điện nguyên tử Fukushima 30 km chưa sơ tán, phải đến trưa chiều ngày 15/03 thì tất cả mới di tản. Hành động như thế, nhà cầm quyền Hà Nội còn có ý đồ đẩy mạnh việc xây dựng các nhà máy phát điện hạt nhân ở Việt Nam đang bị nhiều chuyên gia yêu cầu nên duyệt xét cho kỹ, không nên vội vã. Với sự trợ giúp kỹ thuật của Nga hay Nhật thì việc thiết lập nhà máy phát điện nguyên tử không khó, nhưng chuyện vận hành và bảo quản mới là vấn đề quan trọng, muốn thế phải có một đội ngũ chuyên viên kỹ thuật cao, tận tâm và tinh thần trách nhiệm cao. Đặc biệt là chính sách cũng như việc quản lý phải rõ ràng, minh bạch. Trong tương lai chắc chắn Việt Nam sẽ cần đến nhà máy điện hạt nhân, nhưng hiện tại với cách điều hành bằng Nghị quyết của chế độ CSVN thì xây bao nhiêu lò phát điện hạt nhân là bấy nhiêu hiểm họa cho đất nước.

Thưa quý thính giả, 16 năm trước trận động đất Hanshin Awaji đã làm cho Kobe trở thành đống gạch vụn, thế mà chỉ trong vòng 3 năm là đã tái thiết xong, còn đồ sộ hơn trước rất nhiều. Nhật Bản là một nước văn minh, cộng thêm ý thức, lòng tự trọng và kỷ luật của người dân rất cao nên chắc chắn sẽ kiêng cường để vượt qua tất cả những khó khăn hầu vươn lên, hầu như cả thế giới đều tin như vậy

Gửi phản hồi

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Log Out / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Log Out / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Log Out / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Log Out / Thay đổi )

Connecting to %s

%d bloggers like this: